و برنامهٴ غذايي مناسب است. مراجع استناد عمده عبارت است از ديسقوريدس، جالينوس، رازي، قسطنطين افريقي و ابنسينا.
در مورد دستور تندرستي لاتيني، بنابر نسخهٴ خطي آن در كتابخانهٴ ريكاردياناي فلورانسي ((خطاب به برناردوي تورينويي پزشك فلورانسي است كه در سال 1385 ميزيست.)) اين تاريخ خيلي بعد از زمان فرانچسكو، و حتي همنامش پسر اوگو بنتسي است.
اوگولينو دا مُنته كاتيني
پزشك ايتاليايي، يكي از نخستين نويسندگان در زمينهٴ گرمابهشناسي (حدود 1345ـ 1425).
اوگولينو فرزند جوواني دي كاتچيني اهل مُنتهكاتيني بود، كه داراي يك چشمهٴ آب معدني ميان لوكا و فلورانس در ناحيهٴ توسكاني است. زمان ولادتش معلوم نيست، ولي در دوازدهم آوريل 1367 در بولونيا دكتراي طب خود را دريافت كرد. او در پيستويا و سپس در پِشا پزشك شهرداري، قريب بيستوپنج سال، در پيزا و سپس، از سال 1393 تا 1395 در فلورانس استاد طب بود. بعدها، او را در پيزا، لوكا، پزارو، و پروجا مشغول طبابت، تدريس يا هردو مييابيم. در زمان پيري به فلورانس بازگشت، در دهم اكتبر 1425 از دنيا رفت و در سانتاماريا نُوِلا به خاك سپرده شد.
مهمترين تأليفش ويژگيها و فوايد حمامهاي ايتالياست، كه از نخستين آثار گرمابهشناسي به شمار ميرود. قبلاً، به رسالهاي از جنتيله دا فولينيو (چهاردهم ـ1) اشاره كرديم، كه از آبهاي معدني ناحيهٴ لوكا هم بحث كردهاست ولي آن رساله كمتر جنبهٴ تجربي داشت. اين اثري كه موجب شهرت اوگولينو شد تا پيش از آغاز سدهٴ پانزدهم تأليف نشده بود.
او يك راهنماي تندرستي هم براي آوِراردو دي مديچي، شرحي بر فن شانزدهم كتاب سوم قانون ابنسينا و رسالهاي در باب طاعون (گم شده) نوشت. كتابخانهاي غني داشت، كه بيشتر حاوي آثار طبي بود و فهرست آن (شامل 113 عنوان) در دست است.
جاكوپو دا پراتو
پزشك ايتاليايي (در نيمهٴ دوم سدهٴ چهاردهم، بر آمد). او اهل پراتو ميان فلورانس و پيستوياست.
رسالهٴ راهنماي اعمال پزشكي كه بهنام اوست حاوي بحثي در آسيب شناسي و درمان بيماريهاي خارجي براي آگاهي جراحان است. فصل اول يا مقدمه دربارهٴ علت تأليف كتاب است. دانشجويان در خواندن آثار پزشكان يوناني و اسلامي دچار اشكال بودند، بنابراين جاكوپو در صدد برآمد همهٴ آنچه را كه لازم بود آنان دربارهٴ بيماريهاي خارجي بدانند، به شيوهاي موجز و روشن جمعبندي كند. در فصل دوم، ميگويد آنان بايد پيش از اقدام به جراحي، كالبدشناسي